Hortus Sanare

De ontdekking van de Hortus: Groen is Gezond

Groen is Gezond – Hortus Sanare
Het idee dat groen gezond is is niet nieuw. In een artikel in het tijdschrift National Geographic getiteld ‘In de buitenlucht: vitamine groen doet haar werk’ wordt beschreven hoe landschapsarchitect Frederick Law Olmsted in 1865 het Californisch parlement aanspoorde Yosemite Valley te beschermen tegen overhaaste ontwikkeling. Hij schreef: ’Het is een wetenschappelijk feit, dat het bij tijd en wijle aanschouwen van de indrukwekkende taferelen der natuur weldadig is voor de gezondheid en vitaliteit van de mens, in het bijzonder voor de gezondheid en vitaliteit van zijn intellect.’ Zijn actie leidde tot de stichting van Nationale Parken in Amerika.

Dat van dat ‘wetenschappelijk feit’ klopte niet, want er was nog geen onderzoek gedaan naar de positieve effecten van een groene omgeving op gezondheid. Maar Olmsted en voor hem ook al vele anderen waren ervan overtuigd dat natuur heilzaam was.

Vanaf de jaren ’80 van de twintigste eeuw is de natuur wereldwijd een serieus onderzoeksonderwerp geworden. De Rijks Universiteit Groningen heeft sinds januari 2012 zelfs een hoogleraar natuurbeleving aangesteld. Er komen steeds meer harde bewijzen voor de aanname dat een dagelijkse portie natuur gezond is.

Een kleine greep uit onderzoeksresultaten. Wanneer mensen de natuur ingaan leidt dit tot een verlaging van het stresshormoon cortisol, een lagere bloeddruk, toename van witte bloedlichaampjes enz. Positieve effecten zijn zelfs al meetbaar wanneer mensen alleen maar kijken naar natuur. Uitzicht op een stukje natuur zorgt bij patiënten in ziekenhuizen dat ze sneller herstellen, leidt bij gevangenen en werknemers tot minder stress en minder ziekte en maakt dat studenten beter presteren. Op grond van dergelijke onderzoeksresultaten zijn er in Amerika zelfs huisartsen die patiënten met stressklachten adviseren om meer tijd in een groene omgeving door te brengen.

In de Hortus heeft het kunstenaarsduo Sjaak Langenberg en Rosé de Beer de afgelopen maanden  hun eigen natuur-gerelateerd ‘onderzoek’ onder Hortus-vrijwilligers uitgevoerd. ‘Zorgen de mensen voor de planten of zorgen de planten voor de mensen?’ Oftewel: welke invloed heeft het werken in de tuinen op het gevoel van welbevinden? Hoewel de aanpak van Sjaak en Rosé niet tot de ‘serieuze wetenschap’ wordt gerekend zijn veel vrijwilligers van mening, dat het werken in de tuinen hen goed doet.

Dit vraagt om een grondige studie. Misschien kan de RUG terugkeren naar de Hortus en onderzoek verrichten naar effecten van werken in het groen? Om voldoende deelnemers voor het onderzoek te krijgen stel ik voor dat Harense huisartsen recepten gaan uitschrijven: ten minste eenmaal per week een dagdeel tuinieren in de Hortus.

De ontdekking van de Hortus is een column van Wietske Couperus.

Lees de vorige column Adam en Eva van Wietske

Alle columns van Wietske

naar nieuwsoverzicht